F.5.1.2. Ay’ın Yapısı ve Özellikleri

Önerilen Süre: 4 ders saati (2. ve 3. Hafta)

Konu / Kavramlar: Ay’ın yapısı

F.5.1.2.1. Ay’ın özelliklerini açıklar.

a. Ay’ın büyüklüğü belirtilir.

b. Ay’ın geometrik şekline değinilir.

c. Ay’ın yüzey yapısı hakkında bilgi verilir.

ç. Ay’ın atmosferinden bahsedilir.

F.5.1.2.2. Ay’da canlıların yaşayabileceğine yönelik ürettiği fikirleri tartışır.

AY’IN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ

1. AY’IN YAPISI VE ÖZELLİKLERİ

• Ay, Dünya’nın tek doğal uydusudur.
• Ay, Dünya’ya en yakın gök cismidir.
• Ay’ın çapı Dünya’nın çapının 1/4’ü kadardır.
• Dünya içerisine 64 Ay sığabilir.
• Güneş, Dünya ve Ay’ın büyüklüklerini karşılaştırdığımızda, Güneş basketbol topu, Dünya nohut tanesi, Ay ise mercimek büyüklüğünde olurdu.
• Ay’ın şekli küreye benzer.
• Ay’ın atmosferi yok denecek kadar azdır. (Yok kabul ediliyor.)
• Ay’da hava basıncı yoktur.
• Ay’ın toprak yapısı, Dünya’nın toprak yapısından farklıdır.
• Ay’ın katmanları vardır, fakat Dünya’nın katmanlarından farklıdır.
• Ay’ın atmosferi olmadığı için yağış, rüzgar gibi hava olayları Ay’da görülmez.
• Atmosferin olmaması gece ve gündüz arasındaki sıcaklık farkını artırır.
• Ay’ın yüzeyi ince bir toz tabakası bulunmaktadır.
• Ay’a giden astronotların Ay’da bıraktıkları ayak izleri  bozulmadan kalır.
• Ay’da su yoktur.
• Ay’ın yüzeyi pürüzsüz değildir. Ay’ın yüzeyinde dağlar, vadiler ve kayalıklar bulunmaktadır.
• Ay’ın yüzeyinde birçok krater bulunmaktadır. Ay’ın yüzeyine çarpan meteorlar kraterleri oluşmuştur.
• Dünya’ya ortalama uzaklığı 384.000 km’dir. (Ay’ın Dünya’ya olan uzaklığı değişmektedir.)
• Ay’ın kendi ekseni etrafında ve Dünya etrafından dönüş süreleri eşittir. (27 gün 8 saat) Bu nedenle Ay’ın hep aynı yüzünü görürüz.
• Ay’ın Dünya tarafından görünmeyen yüzeyine Karanlık yüz denir.
• Ay’ın aynı görünüşe (Aynı evreye) ulaşması 29,5 gün sürer.
• Ay ışık kaynağı değildir, Güneş’ten aldığı ışığı yansıtır.
• Ay’ın çekim kuvveti Dünya’dan azdır.
• Ay diğer gök cisimlerine göre küçük olmasına rağmen gökyüzünde büyük görünür. Bunun nedeni Ay’ın Dünya’ya yakın olmasıdır.
• Ay’ın karanlık görülen yerlerine Ay Denizi, Ay’ın aydınlık görülen kısımlarına ise Ay Dağı denir.
• Ay yüzeyinde bulunan taş ve tozların oluşturduğu gevşek tabakaya regolit denir.
• Ay’a ilk kez ayak basan astronot Neil Armstrong‘dur.

2. AY’DA YAŞAM OLMAMASININ NEDENLERİ?

• Ay’da atmosfer (hava, oksijen) yoktur.
• Ay’da su yoktur.
• Ay’ın gece ve gündüz sıcaklık farkı çok fazladır.
• Ay’ın yer çekimi çok azdır. Atmosfer oluşamaz.
• Güneşten gelen zararlı ışınların Ay yüzeyine ulaşması canlılara zarar verir.
• Uzaydan gelen meteorların olması.
• Besin bulunmaması.

3. AY’DA YAŞAM OLMASI İÇİN NELER YAPILABİLİR?

• Canlıların yaşayabileceği fanuslar yapılabilir.
• Yer altına yaşam alanları kurulabilir.
• Gece ve gündüz arasındaki zaman çok olmasından dolayı, canlıların yaşaması için gerekli enerji depo edilmelidir.
• Ay şartlarına uyum sağlayabilecek canlıların araştırılarak bulunması ve genetik olarak zor şartlara uygun hale getirilmesi gerekir.